İçeriğe geç

Cilt 2 · Forklift ve Depo Ekipmanları

Forklift Servis Ağırlığı, Aks Yükü ve Zemin Yükü

Forkliftin katalogdaki kapasitesi ile zemine aktardığı yük aynı şey değildir. Araç ağırlığı, taşınan yük, yük merkezi, aks geometrisi ve lastik temas alanı birlikte değerlendirilir.

PAYYU MATCH Teknik Çizim

Yük Forklift Üzerinde Nasıl Dağılır?

Front axle loadRear axle loadCargo loadSERVICE WEIGHTYük öne geldikçe ağırlık dağılımı ön aks yönünde değişir

2.1

Service Weight

Forkliftin çalışmaya hazır durumdaki kendi kütlesidir. Elektrikli araçlarda teknik forma göre batarya bu değere dahil olabilir.

2.2

Axle Load · Laden

Forklift tanımlı yükü taşırken ön ve arka akslara aktarılan yük değerleridir.

2.3

Axle Load · Unladen

Forklift yüksüz durumdayken ön ve arka aks üzerindeki yük dağılımıdır.

—

Wheel Load

Belirli tekerleğin zemine aktardığı düşey yüktür. Aks yüküyle ilişkili olsa da her durumda yalnızca aks yükünü teker sayısına bölmek yeterli değildir.

İlk Denklem

Aks yüklerinin toplamı toplam ağırlığı verir

Yüksüz: Ön aks + Arka aks ≈ Service Weight

Yüklü: Ön aks + Arka aks ≈ Service Weight + Yük

Teknik kataloglardaki yuvarlama ve konfigürasyon farkları nedeniyle çok küçük sapmalar bulunabilir.

Service weight nedir?

Service weight forkliftin operasyona hazır kendi ağırlığını ifade eder.

Elektrikli Forklift

Batarya ağırlığı çoğu VDI teknik formunda service weight değerine dahil edilir; ilgili katalog dipnotu kontrol edilmelidir.

İçten Yanmalı

Araç, counterweight ve standart ekipman toplamı temel kütleyi oluşturur.

Opsiyonlar

Kabin, mast, attachment, batarya veya farklı ekipman araç ağırlığını değiştirebilir.

Gerçek Prensip

2.500 kg forklift, zemine 2.500 kg yük bindirmez

Örneğin 4.500 kg service weight değerine sahip bir forklift 2.500 kg yük taşıyorsa sistemin toplam kütlesi yaklaşık 7.000 kg seviyesine ulaşır.

Üstelik bu toplam yük zemine eşit biçimde dağılmaz. Yükün önde bulunması nedeniyle front axle yükü çok daha yüksek olabilir.

Laden ve unladen aks yükü

Unladen

Forklift yüksüzken

Counterweight nedeniyle yüksüz araçta arka aksın taşıdığı yük önemli seviyede olabilir.

Laden

Yük çatallardayken

Yük ön aksın önünde bulunduğundan ağırlık dağılımı ciddi biçimde ön aksa kayabilir.

Yanlış Hesap

Toplam ağırlığı dört tekere bölmeyin

Forkliftin dört tekeri bulunması her tekere toplam ağırlığın dörtte birinin geldiği anlamına gelmez.

Aks geometrisi, load center, counterweight ve gerçek yük pozisyonu nedeniyle yük dağılımı ciddi biçimde farklıdır.

Aks yükünden wheel load'a geçerken

Axle Load

Aksın zemine aktardığı toplam düşey yük.

Wheel Count

Aks üzerindeki gerçek taşıyıcı teker sayısı.

Load Sharing

Tekerler arasında yükün gerçekten nasıl dağıldığı.

Contact Area

Lastiğin zeminle temas eden gerçek alanı.

Hızlı ön tahmin

Teker yükü ≈ Aks yükü ÷ yük taşıyan teker sayısı

Bu yalnızca kaba ön tahmindir. Gerçek zemin hesabında üretici wheel load verisi veya mühendislik hesabı tercih edilmelidir.

Point Load

Aks yükü ile noktasal yük aynı şey değildir

Axle load tüm aks üzerindeki toplam yükü ifade eder. Zemin ise bu yükü lastiklerin temas alanları üzerinden alır.

Bu yüzden döşeme tasarımında toplam araç ağırlığı kadar lokal teker etkileri de kritik olabilir.

Wheel Load

Tekerin taşıdığı kuvvet

Örneğin bir teker 30 kN düşey yük taşıyabilir. Bu bir kuvvet değeridir.

Contact Pressure

Kuvvetin temas alanına dağılımı

Aynı wheel load, farklı tyre footprint alanlarında farklı yerel temas basıncı oluşturabilir.

Basitleştirilmiş Fizik

Basınç = kuvvet / alan

p = F / A

p = temas basıncı · F = düşey kuvvet · A = temas alanı

Forklift zemini değerlendirmesinde bu basit denklem tek başına yapısal döşeme hesabı değildir. Beton plak kalınlığı, donatı, alt temel, derz, dinamik yük ve gerçek yük yayılımı ayrıca değerlendirilir.

Solid Lastik

Aynı forklift farklı lastikle zemini farklı etkileyebilir

Lastik tipi dinamik yük davranışını değiştirir.

EN 1991-1-1:2025 forklift etkilerinde dinamik büyütme katsayısını pnömatik lastikte 1,40; solid lastikte 2,00 olarak tanımlar.

Lastik Türleri Rehberi

EN 1991-1-1:2025 forklift sınıfları

Eurocode 1 forkliftlerden kaynaklanan yapı yüklerini FL1 ile FL6 arasında sınıflandırır.

SınıfForklift net ağırlığıHoisting loadStatik aks yükü Qk
FL121 kN10 kN26 kN
FL231 kN15 kN40 kN
FL344 kN25 kN63 kN
FL460 kN40 kN90 kN
FL590 kN60 kN140 kN
FL6110 kN80 kN170 kN

Bu tablo Eurocode forklift yük sınıflandırmasının özetidir; döşeme projelendirmesi değildir. 110 kN üzeri forklift net ağırlıklarında standart daha ayrıntılı analiz gerektirir.

Yapısal Tasarım

Zemin taşıma kapasitesini forklift satıcısı tahmin etmemeli

Forklift teknik verileri zemin mühendisine yük girdisi sağlar; beton döşemenin yeterliliğini tek başına kanıtlamaz.

Özellikle ağır forklift, yüksek raf, mezzanine veya slab-on-grade uygulamalarında statik proje ve zemin tasarımı uzman mühendis tarafından doğrulanmalıdır.

Zemin kontrolü için hangi forklift verileri gerekir?

Service Weight

Makinenin kendi gerçek çalışma ağırlığı.

Rated / Actual Load

Taşınacak maksimum gerçek yük.

Laden Axle Load

Yüklü durumda ön/arka aks yükleri.

Unladen Axle Load

Yüksüz aks yükleri.

Tyre Type

Pnömatik, solid, PU vb.

Tyre Size

Gerçek lastik / wheel ölçüsü.

Wheel Count

Aks başına gerçek teker sayısı.

Wheel Load

Varsa üretici tarafından verilen lokal yük.

Travel Speed

Dinamik davranış için operasyon hızı.

Braking

Frenleme ve yatay yük etkileri.

Route

Forkliftin sürekli geçtiği gerçek trafik hattı.

Duty Cycle

Geçiş sıklığı ve yorulma etkisi.

Teknik Satın Alma

Ağır forklift teklifinde aks yükünü de isteyin

Özellikle 5 ton ve üzeri forklift, reach truck, VNA veya özel ataşmanlı araç projelerinde yalnızca service weight bilgisi yeterli değildir.

Laden ve unladen axle load değerlerini teknik şartnamenin parçası yapmak zemin ve yapı kontrolünü ciddi biçimde kolaylaştırır.

Teknik Referans

Standartlar ve Teknik Kaynaklar

Bu içerikte kullanılan teknik bilgiler aşağıdaki standartlar ve yayınlanmış teknik kaynaklarla ilişkilendirilmiştir.

Teknik Kaynak

VDI 2198 · 2019-11

Durum: VDI guideline · Kasım 2019 · mevcut yayımlanmış sürüm

Type sheets for industrial trucks

Bu sayfadaki kullanım: Service weight, laden axle load, unladen axle load, tyre/wheel ve diğer forklift teknik verilerinin standart type-sheet yapısındaki referansı.

Standart

ISO 5053-1:2020

Durum: Yayımlanmış · Edition 3 · Haziran 2026'da yeniden teyit edilmiş

Industrial trucks — Vocabulary — Part 1: Types of industrial trucks

Bu sayfadaki kullanım: Industrial truck araç sınıflarının terminolojik referansı.

Standart

EN 1991-1-1:2025

Durum: Yayımlanmış · Şubat 2025 · ikinci nesil Eurocode

Eurocode 1 — Actions on structures — Part 1-1: Specific weight of materials, self-weight of construction works and imposed loads for buildings

Bu sayfadaki kullanım: Bina döşemelerinde forkliftlerden kaynaklanan düşey aks yükleri, forklift sınıfları ve dinamik etkilerin yapısal değerlendirme referansı.

Teknik Kaynak

Jungheinrich / VDI 2198 Technical Data

Industrial truck technical data — service weight and axle loading

Bu sayfadaki kullanım: Service weight ile laden/unladen front/rear axle load değerlerinin gerçek üretici teknik formunda kullanım örneği.

Teknik Kaynak

STILL RX60 Technical Data

VDI datasheet — service weight and laden/unladen axle loads

Bu sayfadaki kullanım: Counterbalance forkliftte yükün ön aksa transferinin gerçek teknik veri örneği.

Son teknik kaynak kontrolü: Eylül 2026

Sonraki konu

Forklift Rampada Nasıl Davranır? Gradeability ve Eğim Hesabı →

Sonraki maddede yüzde eğim, derece, gradeability, rampada yük yönü, frenleme ve forklift teknik formundaki eğim verilerinin nasıl okunacağını inceleyeceğiz.