Mast
Çatal taşıyıcı ve yükün dikey hareketini sağlayan kaldırma yapısıdır. Simplex, duplex veya triplex gibi farklı konstrüksiyonlarda olabilir.
Cilt 2 · Forklift ve Depo Ekipmanları
Denge Ağırlıklı Forklift Nedir?
Counterbalance forklift, yükü aracın ön tarafında taşıyan ve araç gövdesinin karşı tarafındaki kütle ile şasi geometrisini stabilite sisteminin parçası olarak kullanan en yaygın forklift mimarilerinden biridir.
Elektrikli, dizel veya LPG tahrikli olabilir. Enerji kaynağı değişse de temel counterbalance çalışma prensibi aynı araç ailesi içinde değerlendirilir.
PAYYU MATCH Teknik Çizim
Counterbalance Forklift · Temel Geometri
Yük aracın önünde taşınır. Araç gövdesi, enerji sistemi ve dengeleme kütlesi yük momentine karşı stabilite sisteminin bir parçasını oluşturur.
Ön Aks
Boyuna stabilitede önemli referans ekseni
Load Center
Yük ağırlık merkezinin yatay konumu
Mast
Yükü dikey eksende kaldıran yapı
Counterbalance
Araç tarafındaki dengeleyici kütle sistemi
Bu çizim fiziksel prensibi açıklamak için sadeleştirilmiştir. Forklift stabilitesi yalnızca iki momentin basit karşılaştırması değildir. Üretici kapasite plakası ve load chart her zaman esas alınır.
Temel Prensip
Yük önde, dengeleyici araç kütlesi arkada
Yükün ağırlığı ve ağırlık merkezinin konumu forkliftin ön tarafında bir moment oluşturur. Araç tasarımı bu yük momentine karşı gerekli stabiliteyi sağlayacak şekilde geliştirilir.
Elektrikli forkliftlerde bataryanın kütlesi de araç stabilite tasarımının önemli bir parçası olabilir. Dizel ve LPG araçlarda gövde ve özel karşı ağırlık yapısı farklı şekilde tasarlanabilir.
Temel parçalar
Fork Carrier
Çatal kollarının veya bazı ataşmanların bağlandığı hareketli taşıyıcı yapıdır.
Fork Arms
Yükün altına girerek yükü destekleyen çatallardır. Uzunluk, kalınlık, genişlik ve kapasite uygulamaya uygun olmalıdır.
Front Axle
Boyuna stabilite prensibini açıklarken kullanılan önemli referans bölgedir. Gerçek stabilite araç geometrisinin tamamına bağlıdır.
Counterbalancing Mass
Araç gövdesi, batarya ve/veya özel counterweight yapısı tasarıma göre yük tarafındaki momente karşı stabiliteye katkı sağlar.
Steering Axle / Wheels
Aracın yönlendirme geometrisini oluşturur. Üç ve dört tekerlekli araçlarda mimari farklılık gösterebilir.
Yük Momenti
Aynı kilogram, farklı yük merkezinde aynı etkiyi yaratmaz
Kavramsal yük momenti
Moment ∝ Yük Kütlesi × Yatay Mesafe
Yükün ağırlık merkezi forkliftin önüne doğru ilerledikçe oluşturduğu devrilme momenti artar.
Bu nedenle uzun yük, özel aparat veya öne taşınmış yük merkezi forkliftin kullanılabilir kapasitesini azaltabilir.
Dikkat
Bu basit moment hesabı forklift kapasite plakası değildir
Matematiksel moment ilişkisi prensibi anlamaya yardımcı olur ancak gerçek forklift kapasitesini tek başına belirlemez.
Gerçek residual capacity üreticinin onaylı load chart'ı, mast, kaldırma yüksekliği, ataşman ve gerçek load center değerleri üzerinden doğrulanmalıdır.
3 tekerlekli ve 4 tekerlekli counterbalance
3 Tekerlekli
Kompakt dönüş geometrisi
Üç tekerlekli elektrikli forkliftlerde arka yönlendirme mimarisi çok küçük dönüş geometrileri sağlayabilir.
Bu yapı özellikle kapalı depo ve sınırlı manevra alanlarında avantaj sağlayabilir.
4 Tekerlekli
Geniş uygulama aralığı
Dört tekerlekli mimari küçük elektrikli araçlardan yüksek kapasiteli dizel forkliftlere kadar çok geniş bir ürün ailesinde kullanılır.
Gerçek manevra, kapasite ve stabilite performansı araç modelinin teknik verisiyle karşılaştırılmalıdır.
Yanlış Genelleme
“4 teker daha güvenli” veya “3 teker daha dengesiz” demek doğru değil
Her forklift kendi tasarım ve stabilite test gereklerine göre değerlendirilir. Tekerlek sayısı tek başına güvenlik veya kapasite sınıfını belirlemez.
Enerji seçenekleri
Elektrikli
Kurşun-asit veya Li-ion enerji sistemiyle çalışabilir. İç ortam, düşük lokal emisyon ve enerji yönetimi avantajları nedeniyle yaygındır.
Dizel
Yüksek yoğunluklu dış saha ve ağır uygulamalarda yaygın kullanılabilir. Emisyon, gürültü ve yakıt maliyeti ayrıca değerlendirilmelidir.
LPG
İçten yanmalı motorlu alternatiflerden biridir. Çalışma ortamı, havalandırma ve işletme maliyeti birlikte değerlendirilmelidir.
Nerelerde kullanılır?
Kamyon yükleme / boşaltma
Üretim besleme
Blok istifleme
Raf operasyonu
Açık saha
Hammadde taşıma
Sevkiyat alanı
Genel palet handling
Counterbalance forklift seçerken
| Veri | Neden önemli? |
|---|---|
| Maksimum yük | Nominal kapasite sınıfının başlangıç noktasını belirler. |
| Gerçek load center | Öne taşındıkça kullanılabilir kapasite azalabilir. |
| Kaldırma yüksekliği | Residual capacity ve mast seçimini doğrudan etkiler. |
| Palet / yük ölçüsü | Çatal uzunluğu, load center ve Ast hesabına girer. |
| Ataşman | Ağırlık, lost load center ve residual capacity üzerinde etkili olabilir. |
| Koridor genişliği | Araç boyutu ve dönüş geometrisi uygun olmalıdır. |
| Zemin / rampa | Tekerlek, çekiş, ground clearance ve kullanım güvenliğini etkiler. |
| Çalışma yoğunluğu | Enerji sistemi, akü kapasitesi veya yakıt stratejisini etkiler. |
Stabilite
ISO 22915-2 tam olarak bu araç ailesi için
ISO 22915-2:2018, mastlı counterbalanced trucks'ın çatal veya load handling attachment ile stabilite doğrulama testlerini tanımlar.
Freight container handling için tasarlanmış özel counterbalanced container handler araçları bu bölümün kapsamı dışında farklı ISO 22915 hükümlerine tabidir.
Hesaplama Araçları
Teoriyi kendi operasyonunuza uygulayın
Teknik Referans
Standartlar ve Teknik Kaynaklar
Bu içerikte kullanılan teknik bilgiler aşağıdaki standartlar ve yayınlanmış teknik kaynaklarla ilişkilendirilmiştir.
Standart
ISO 5053-1:2020
Durum: Yayımlanmış · Edition 3 · 2026 yılında teyit edilmiş
Industrial trucks — Vocabulary — Part 1: Types of industrial trucks
Bu sayfadaki kullanım: Industrial counterbalanced truck terminolojisinin ve araç sınıfının tanımlanması.
Standart
ISO 3691-1:2011
Durum: Yayımlanmış mevcut sürüm · ISO/FDIS 3691-1 tarafından değiştirilmesi bekleniyor
Industrial trucks — Safety requirements and verification — Part 1: Self-propelled industrial trucks, other than driverless trucks, variable-reach trucks and burden-carrier trucks
Bu sayfadaki kullanım: Self-propelled counterbalanced forkliftlerde temel güvenlik gerekliliklerinin teknik referansı.
Standart
ISO 3691-1:2011/Amd 1:2020
Durum: Yayımlanmış
Industrial trucks — Safety requirements and verification — Part 1 — Amendment 1
Bu sayfadaki kullanım: Mevcut ISO 3691-1:2011 standardına yayımlanmış güncel amendment'ın dahil edilmesi.
Standart
ISO 22915-1:2024
Durum: Yayımlanmış · Edition 3
Industrial trucks — Verification of stability — Part 1: General
Bu sayfadaki kullanım: Industrial truck stabilitesinin doğrulanmasına ilişkin genel test prensiplerinin referansı.
Standart
ISO 22915-2:2018
Durum: Yayımlanmış · Edition 2 · 2024 yılında teyit edilmiş
Industrial trucks — Verification of stability — Part 2: Counterbalanced trucks with mast
Bu sayfadaki kullanım: Mastlı counterbalanced forkliftlerin çatal veya load handling attachment ile stabilite testlerinin özel referansı.
Son teknik kaynak kontrolü: Eylül 2026
Sonraki konu
Reach Truck Nedir? →Sonraki maddede reach mekanizmasını, support arm yapısını, dar koridor avantajını, yüksek raf kapasitesini ve counterbalance forklifte göre temel farkları inceleyeceğiz.